"Ludzie ludziom zgotowali ten los" ["Szaleństwo. Rasizm i przemoc w szpitalu psychiatrycznym w Crownsville"-Antonia Hylton]

Ta historia wydarzyła się naprawdę. W 1911 roku powołano do życia miejsce będące najbardziej reprezentatywnym przykładem podwójnej dyskryminacji: wobec osób czarnoskórych, a zarazem zmagających się z problemami psychicznymi. To właśnie o nim opowiada Antonia Hylton w poruszającym reportażu „Szaleństwo. Rasizm i przemoc w szpitalu psychiatrycznym w Crownsville” z oferty Wydawnictwa Bo.wiem w przekładzie Jana Dzierzgowskiego.

Już sam fakt istnienia takiego miejsca jak Crownsville Hospital Center w stanie Maryland pokazuje, jak głęboko rasizm przenikał instytucje publiczne i medyczne. Szpital, który w założeniu miał nieść pomoc, szybko stał się symbolem systemowej przemocy, zaniedbań i odbierania godności ludziom uznanym za niewygodnych. Hylton rekonstruuje dzieje tego miejsca z ogromną starannością, korzystając z dokumentów, relacji świadków oraz archiwalnych materiałów, dzięki czemu reportaż zyskuje nie tylko siłę emocjonalną, ale także historyczną wiarygodność.

Podczas lektury uderza fakt, że pacjenci Crownsville nie byli traktowani jak ludzie wymagający wsparcia, lecz jak problem do ukrycia za murami instytucji. Przepełnienie, eksperymentalne terapie, brak odpowiedniej opieki sprawiły, że miejsce to bardziej przypominało więzienie niż szpital. Hylton nie epatuje jednak okrucieństwem, a zamiast tego pokazuje mechanizmy, które do niego prowadziły. Dzięki temu czytelnik dostrzega, że przemoc nie zawsze ma twarz pojedynczego oprawcy. Często jest skutkiem obojętności całego systemu.

Crownsville to przestrzeń naznaczona cierpieniem, ale też symbol pamięci o tych, których historie przez lata ignorowano. Autorka uważnie przygląda się temu, co pozostało po dawnym szpitalu: ruinom, dokumentom, cmentarzom bez nazwisk. Te materialne ślady są oskarżeniem wobec świata, który tak długo odwracał wzrok.

„Szaleństwo” to reportaż potrzebny i głęboko poruszający. Zmusza do konfrontacji z brutalną prawdą o rasizmie i uprzedzeniach obecnych również w medycynie. Jednocześnie pokazuje, że odzyskiwanie pamięci może stać się formą sprawiedliwości, dlatego zdecydowanie warto go przeczytać.

Za egzemplarz recenzencki książki, otrzymany w ramach współpracy barterowej, serdecznie dziękuję Wydawnictwu Bo.wiem.

AUTORKA:

Antonia Hylton

TYTUŁ:

Szaleństwo. Rasizm i przemoc w szpitalu psychiatrycznym w Crownsville

WYDAWNICTWO:

Bo.wiem

LICZBA STRON:

352